Co warte jest NATO ?

Co warte jest NATO w obliczu konfliktu?
Noam Kaiser, Quora, Listopad 2026

Gdyby Iran zaatakował terytorium USA teraz, kiedy obie strony są już zaangażowane w konflikt, czy uruchomiłoby to artykuł 5 traktatu NATO? Teoretycznie – powinno.
Uderzenie rakietą balistyczną lub jawny atak kinetyczny na kontynentalne terytorium USA wpisuje się dokładnie w zakres, do którego odnosi się traktat:
Atak przeprowadzony przez podmiot spoza NATO na terytorium państwa członkowskiego w Europie lub Ameryce Północnej (wliczając wyspy na północnym Atlantyku, na północ od Zwrotnika Raka) stanowi przesłankę do uruchomienia artykułu 5. 
Ale… Pewnie wiedzieliście, że pojawi się jakieś "ale". 
Czas na *Realpolitik*: 
 NATO nie przystępuje automatycznie do wspólnego działania. Istnieje tu kwestia przyczynowości oraz zmienna w postaci już trwającego konfliktu. 
Jeśli USA są już zaangażowane w konflikt z Iranem, a tak właśnie jest, to wewnątrz Rady Północnoatlantyckiej automatycznie pojawiłyby się napięcia polityczne. I wiele zależałoby od tego, kto zainicjował konflikt, a w obecnych realiach interpretacja skłaniałaby się ku obarczeniu winą USA, przy jednoczesnym zignorowaniu wszelkich prowokacji czy naruszeń ze strony Iranu. Ta sprawa jest i zawsze będzie polityczna i nie chodzi tu o obiektywną analizę tego, jak doszło do danej sytuacji. 
 I załóżmy, że wszyscy przyznają rację USA. 
 Artykuł 5 wymaga, by państwo będące ofiarą ataku formalnie wystąpiło o jego uruchomienie, po czym musi zostać osiągnięty pełny konsensus wszystkich 32 członków sojuszu. 
 I nawet jeśli do tego dojdzie, zapisy traktatu są celowo elastyczne – każde państwo podejmuje "takie działania, jakie uzna za konieczne". 
Dla jednych sojuszników może to oznaczać wysłanie grup uderzeniowych marynarki wojennej, dla innych udostępnienie przestrzeni powietrznej, dzielenie się danymi wywiadowczymi lyb zabezpieczenie szlaków logistycznych. 
Czy to USA wychodzi na tym najgorzej?
Tak. 
Czy USA zdecydowały się na ten sojusz, ponieważ rozumiały, że przejęcie Europy Zachodniej i Wschodniej przez Rosję (lub wcześniej ZSRR) stanowiłoby zagrożenie dla amerykańskich interesów? Tak. 
Czy sytuacja ta ulegnie zmianie, kiedy sojusznicy z NATO, tacy jak bardzo rozsądna Polska , staną się na tyle silni, by uświadomić Rosji, że jakakolwiek próba agresji byłaby skrajnie głupia, co pozwoliłoby Amerykanom na ograniczenie swojego zaangażowania?
Tak, być może. 
Czy Trump powinien był doprowadzić do tego, by NATO zgodziło się na sankcje przed wojną z Iranem, co pozwoliłoby przekuć niezwykły sukces militarny w sukces dyplomatyczny?
Tak. 
Czy próbował to zrobić?
Nie. 
Czy w związku z powyższym, NATO w swoim obecnym kształcie przetrwa?
Dobre pytanie...

Polskie tłumaczenie Alex Wieseltier